Το βιβλίο του Ανδρέα Ξανθού διατρέχουν τα “κόκκινα” (δηλ. αριστερά), νήματα της υγείας, της κοινωνίας, της πολιτικής. Είναι πολλές οι φορές που ο συγγραφέας παραδέχεται ότι πολλά δεν έγιναν, ενώ θα μπορούσαν να έχουν γίνει, ή δεν πρόλαβαν να γίνουν ‒ από την άλλη, είναι βάσιμη η η κριτική του για το ότι ο ΣΥΡΙΖΑ δεν πρόβαλε και δεν υπερασπίστηκε (ούτε όταν έγινε αντιπολίτευση) “το πολύ σημαντικό θετικό έργο της κυβέρνησης σε κρίσιμους για την κοινωνία τομείς, όπως η υγεία”.

Σύντομα διηγήματα, μέχρι τρεις σελίδες το καθένα, που αποτυπώνουν στιγμές, φέρνοντας σε πέρας μικρές ιστορίες, με χιούμορ και αυτοσαρκασμό που μάλλον φανερώνει γνώση από την παρατήρηση αυτού που συμβαίνει “στη γύρα” εκεί έξω.

Τα διηγήματα της Νατάσας Σίδερη στη συλλογή «Το μόνο ζώο» εκκινούν από βασικές διαφορές του ανθρώπου από τα ζώα, αναπτύσσονται με παιγνιώδη διάθεση. με άξονα τη γονεϊκότητα και διαβάζονται και σαν παραμύθι.

Η Λένη, πνεύμα ελεύθερο και ανυπότακτο, γνωρίζει μια μέρα στη μηλιά, στην άκρη του οικογενειακού κτήματος (στο όριο/σύνορο «της Αρετής») έναν Κρητικό που έχει έρθει για να δουλέψει στο καμπίσιο χωριό. Ο Κρητικός δεν μιλάει πολύ, αλλά ξέρει να αφηγείται ιστορίες.

Από το πρώτο κιόλας διήγημα, το ομώνυμο της συλλογής, αντιλαμβανόμαστε ότι ο Μανόλης Χατζηπαναγιώτου διαθέτει αρετές ενός δόκιμου συγγραφέα. Η επιλογή των θεμάτων, των τόπων, των προσώπων, φανερώνει μια όχι επιδερμική γνώση, ενώ η εξέλιξη της πλοκής είναι σε κάποια από αυτά ευχάριστα (έως λυτρωτικά) απρόβλεπτη.

Στην πολύ προσεγμένη αυτή έκδοση 36 λογοτέχνες, ποιητές και πεζογράφοι, μας παραδίδουν σύντομα κείμενα που αποτυπώνουν στον χρόνο αυτό που συνέβη. Πολλά και διαφορετικά ύφη, διαφορετικές γενιές, δόκιμοι και νέοι λογοτέχνες συναρμόζονται σε μια άρτια συλλογή υψηλής αισθητικής ποιότητας.

Ο συγγραφέας καταγράφει τις προετοιμασίες και τις προσδοκίες του καθενός από τους ήρωες για το ταξίδι, το πέρασμα απέναντι, στο νησάκι Δισπηλιό, για τη γιορτή της Αναλήψεως, με το νεότευκτο ταχύπλοο Περιστέρω. Μια αίσθηση επερχόμενου μοιραίου διατρέχει το μυθιστόρημα, την οποία ο Παπαμόσχος ντύνει με περίτεχνη λογοτεχνική γλώσσα.

Η Αριάδνη βρίσκεται σε ένα ορεινό χωριό όχι μακριά από την Αθήνα. Το κρανίο ενός λύκου, στο μοναδικό καφενείο-ταβέρνα της περιοχής όπου σταματά,  την εντυπωσιάζει. Η φιλοπερίεργη σύζυγος του ιδιοκτήτη, η Κική, σκαρφίζεται τότε έναν τρόπο για να πείσει τον άντρα της, τον Βαγγέλη, να αρχίσει να σκέπτεται την επιστροφή τους στη μεγάλη πόλη.

Ο πρωτοπρόσωπος αφηγητής είναι παντρεμένος και πατέρας δύο μικρών παιδιών, όμως δεν μπόρεσε ποτέ να ξεπεράσει ό,τι έγινε στο Χίλσμπορο, τον Απρίλιο του 1989, όταν 97 οπαδοί, κυρίως της Λίβερπουλ, έχασαν τη ζωή τους – ανάμεσά τους και ο καλύτερός του φίλος. Η επικείμενη επιστροφή ενός μέλους της παρέας εκείνων των νέων τότε παιδιών πυροδοτεί αναμνήσεις και συναισθήματα ενόσω ασχολείται με το περιεχόμενο μιας κούτας στο γκαράζ του σπιτιού του.

Ο συγγραφέας μας ταξιδεύει στη ζωή του φιλοσόφου: στις σχέσεις του με τις γυναίκες που τον επηρέασαν και τον διαμόρφωσαν, τον στήριξαν και τον ενέπνευσαν,  με ευγενείς και φίλους που του στάθηκαν μέχρι το τέλος, στις περιπέτειές του με την Εκκλησία - συνοδεία των έργων του, της «Ζιλί», των «Εξομολογήσεων» και, βέβαια, του «Αιμίλιου» εξαιτίας του οποίου εκδιώχθηκε από τη Γαλλία.

Η διστακτική Αλίκη, η ατρόμητη Δάφνη, η αυστηρή Μαργαρίτα και η γλυκιά Λυδία περνούν την εφηβεία τους μέσα στη χούντα. Η Άννα Δαμιανίδη τους δίνει τον λόγο εναλλάξ ώστε να διηγηθούν την ιστορία∙ η κάθε μια από τη δική της πλευρά. Όλα απαγορεύονται – εκτός απ’ ό,τι περνά από τις ίδιες: τον έρωτα και τη διερεύνηση της σεξουαλικής επιθυμίας.

Η συγγραφέας στήνει το σκηνικό: ένα σπίτι στο Πήλιο, φθινόπωρο του 2023. Εκεί απομονώνεται για να γράψει. Έχει δίπλα της μια μαύρη τσάντα που περιέχει κείμενα του Δημήτρη (Κάκη) Τουμαζή τα οποία θα προσπαθήσει να βάλει στη σειρά για να διηγηθεί την ιστορία του.