Το υπερφυσικό ως μυστήριο προς επίλυση
«Οι περιπέτειες βρίσκουν τους περιπετειώδεις και τα μυστηριώδη πράγματα εμφανίζονται στον δρόμο εκείνων που γεμάτοι δέος και φαντασία τα αναμένουν».
Με αυτό το μότο ο πολυγραφότατος Άγγλος συγγραφέας, ραδιοφωνικός και τηλεοπτικός παραγωγός Άλτζερνον Μπλάκγουντ (1869-1951) μας εισάγει στο σύμπαν της λογοτεχνίας του παράδοξου και των στοιχειωμένων ιστοριών του, που αγάπησε και υπηρέτησε πιστά με πολυάριθμα μυθιστορήματα και διηγήματα, αλλά και με ραδιοφωνικές και τηλεοπτικές εκπομπές στο BBC, που του χάρισαν το προσωνύμιο “The Ghost-Μan”.
Η παρούσα προσεγμένη και καλαίσθητη έκδοση από τις εκδόσεις Στοχαστής, διά χειρός του μεταφραστή Δημήτρη Λογοθέτη, μας συστήνει έξι αλλόκοτες ιστορίες με κοινό παρονομαστή τον αγαπημένο του ήρωα, τον ιδιοφυή ντετέκτιβ του παραφυσικού Τζον Σάιλενς, τον «γιατρό με τις ψυχικές ικανότητες». Ο Σάιλενς είναι ο ορισμός του Εγγλέζου τζέντλεμαν με το ανάλογο βρετανικό φλέγμα, μια πολύ πιο συμπαθής εκδοχή του δαιμόνιου Σέρλοκ Χολμς. Ως γνώστης της εσωτερικής φιλοσοφίας και μυημένος στα αρχαία μυστήρια, χωρίς όμως αλαζονεία ή αποστασιοποίηση από τα ανθρώπινα, θέτει τον εαυτό του στην υπηρεσία όσων τον έχουν ανάγκη και καλείται να εξιχνιάσει από ασυνήθιστες έως και απόλυτα τρομακτικές υποθέσεις, με βασικό του κίνητρο την αγάπη για τους ανθρώπους που υποφέρουν και βασικό του όπλο τις γνώσεις του και τις ικανότητές του στον κόσμο των πνευματικών δυνάμεων όπως αυτές συνδέονται με τον ανθρώπινο ψυχισμό.
Επιχειρώντας να δώσω το στίγμα κάθε ιστορίας, θα περιέγραφα την «Ψυχική εισβολή» ως μια σκοτεινή ιστορία στοιχειώματος σπιτιού από μια παρουσία που κυριολεκτικά προκαλεί τρόμο, ο οποίος όμως λειαίνεται όχι μόνο από την καθησυχαστική παρουσία του δόκτορος Σάιλενς, αλλά και από τους δύο ιδιαίτερους βοηθούς του, και με ένα τέλος υπέροχα τρυφερό.
Στις «Αρχαίες μαγείες», μια μεσαιωνική γαλλική κωμόπολη διατηρεί ως τον 20ό αιώνα τις ιδιαίτερες «παραδόσεις» της, καθώς οι κάτοικοί της επιχειρούν να μυήσουν τον προσωρινό επισκέπτη σε αυτές ώστε να τον πείσουν να παραμείνει μαζί τους για πάντα. Ανησυχητική ατμόσφαιρα χτισμένη αριστοτεχνικά με μια εντυπωσιακή κορύφωση, με ολοζώντανες εικόνες που εντυπώνονται στη φαντασία του αναγνώστη. Δίνει τον γενικό τίτλο της συλλογής και δικαίως.
«Η νέμεσις της φωτιάς» είναι ίσως η πιο παράδοξη από τις ιστορίες της συλλογής ως προς την προέλευσή της από το μυστηριακό παρελθόν της αρχαίας Αιγύπτου, με μια σαφή κριτική στη λογική της αποικιοκρατίας με την οποία ο δυτικός πολιτισμός αντιμετώπισε επί αιώνες την ιστορία των λαών που θεωρούσε ως ιδιοκτησία του.
Μια ιστορία τρόμου στο θρυλικό δάσος του Μέλανα Δρυμού αφηγείται η «Μυστική λατρεία», όπου ο ήρωας επισκεπτόμενος το παλιό του σχολείο σε ένα απομονωμένο μοναστήρι, θα βρεθεί αντιμέτωπος με έναν ισχυρό κίνδυνο που απειλεί όχι μόνο τη ζωή του, αλλά κυρίως την ψυχή του.
Ξεχώρισα με διαφορά την «Κατασκήνωση του κυνός»: μια πραγματικά γοητευτική ιστορία στα νησιά των σκανδιναβικών φιόρδ με πρωταγωνίστρια κυριολεκτικά και μεταφορικά την άγρια φύση, όχι μόνο του τοπίου που απεικονίζεται με εξαιρετικό λυρισμό από τον συγγραφέα, αλλά και την άγρια πλευρά, κάτω από τη «φλούδα» του πολιτισμού και της εκπαίδευσης, του ανθρώπου. Βασισμένη σε μια εντυπωσιακή ψυχανάλυση των ανθρωπίνων συναισθημάτων και ενστίκτων, είναι ίσως η πιο παράξενη ιστορία αγάπης που έχω διαβάσει.
Η συλλογή κλείνει με μια παράδοξη ιστορία, «Ένα θύμα υψηλότερων διαστάσεων», με αρκετό χιούμορ για αποφόρτιση, με ήρωα έναν ερευνητή χαμένο στις παράλληλες διαστάσεις.
Η εξαιρετικά εμπεριστατωμένη εισαγωγή του μεταφραστή όχι μόνο μας παρέχει πλήθος πληροφοριών για τον βίο του συγγραφέα και το έργο του ώστε να έχουμε όσο το δυνατόν ολοκληρωμένη εικόνα, αλλά και μας εισάγει ψυχολογικά, ως απαραίτητος προθάλαμος, στον κόσμο των ιστοριών του Μπλάκγουντ ώστε να κατανοήσουμε αλλά κυρίως να προσεγγίσουμε ψυχικά την ιδιαίτερη αυτή περιοχή μεταξύ ορατού και αοράτου κόσμου όπου θα περιπλανηθούμε στις σελίδες του βιβλίου, ενώ οι αναλυτικές σημειώσεις του στα διηγήματα δίνουν τις απαραίτητες εξηγήσεις για την κατανόηση της ιστορίας, αλλά και έναυσμα στον αναγνώστη που θέλει να ψάξει κάποιο θέμα περισσότερο.
Κάθε ιστορία «συμπυκνώνεται» με την ιδιαίτερη εικονογράφηση της Ιφιγένειας Καμπέρη, αποδίδοντας χαρακτηριστικές σκηνές της αφήγησης μέσα από την καλλιτεχνική της φαντασία.
Στο σύνολό του, ένα γοητευτικό ανάγνωσμα για όσους αγαπούν το παράδοξο, και ταυτόχρονα λογοτεχνία με την κυριολεκτική έννοια του όρου.
